De 7 beste camera­flitsers

Nee. Vrijwel elke opzetflitser past mechanisch in een standaard flitsschoen, alleen bepalen de kleine contactpunten eromheen of camera en flitser met elkaar praten. Die indeling verschilt per merk. Een uitvoering voor Nikon geeft op een Canon dus hooguit een handmatige flits, zonder automatische belichting. Sony wijkt met de Multi Interface-schoen het sterkst af. Er zijn uitzonderingen: de Godox TT600 uit dit overzicht werkt handmatig op vrijwel elke universele flitsschoen, met Sony en zes instapmodellen van Canon als bekende uitvallers.

Op vijf dingen, in deze volgorde. Ten eerste de vatting: koop de uitvoering voor jouw cameramerk. Ten tweede het richtgetal, dat aangeeft hoe ver het licht komt. Ten derde TTL, dus of de flitser zelf meet of dat jij het vermogen instelt. Ten vierde high speed sync, nodig als je buiten met een groot diafragma wilt fotograferen. Ten vijfde de voeding: AA-batterijen zijn overal te koop, een li-ionaccu houdt de herlaadtijd constant. Kantelbare kop is geen luxe maar een basisvereiste.

Het richtgetal geeft het bereik van de flits weer bij ISO 100. Deel het richtgetal door het diafragma en je hebt de maximale afstand in meters. Richtgetal 60 met f/4 komt dus op vijftien meter uit. Verhoog je de ISO, dan groeit dat bereik mee: bij ISO 400 verdubbelt de afstand. Vergelijk richtgetallen alleen bij dezelfde zoomstand, want fabrikanten geven meestal de waarde bij 200 mm op en dat is de gunstigste stand.

TTL betekent through the lens. De flitser vuurt een voorflits af, de camera meet het teruggekaatste licht door de lens en bepaalt daarmee het vermogen. Handig zodra afstanden wisselen, bijvoorbeeld bij een feest of een reportage. Handmatig flitsen is beter als je opstelling vaststaat: het vermogen blijft dan gelijk, ongeacht of je onderwerp een witte trui of een zwarte jas draagt. Studiofotografen werken daarom vrijwel altijd handmatig.

Boven de flitssynchronisatietijd van je camera, meestal 1/200 of 1/250 seconde, is de sluiter nooit volledig open. Flits je dan toch, dan verschijnt er een zwarte balk in beeld. High speed sync vuurt de flits in snelle pulsjes af zodat de hele sluiterbeweging belicht wordt, tot 1/8000 seconde. Je hebt het nodig bij fel zonlicht met een groot diafragma, bijvoorbeeld een portret op f/1.8 met invulflits. Het kost wel vermogen: op high speed sync haal je minder bereik dan op de normale stand.

Recht vooruit flitsen maakt van je flitser een kleine, harde lichtbron, met glimmende voorhoofden en een scherpe slagschaduw op de muur achter je onderwerp. Kantel je de kop omhoog, dan wordt het hele plafond je lichtbron. Dat oppervlak is duizenden keren groter, waardoor het licht zacht van boven valt en schaduwen vervagen. Voorwaarde is een wit of lichtgrijs plafond van maximaal ongeveer drie meter hoog. Bij een gekleurd plafond krijgt je onderwerp die kleur op de huid.

Ja, op twee manieren. Optisch werkt een slave-flitser doordat hij de lichtflits van een andere flitser ziet en meteen meevuurt; dat is de S1- en S2-modus die je bij de Meike MK-320 en de Godox TT600 tegenkomt, met een bereik van ongeveer tien tot dertig meter en zichtlijn als voorwaarde. Radiografisch gaat verder: het 2,4 GHz X-systeem van Godox overbrugt honderd meter dwars door muren, verdeeld over 32 kanalen en vijf groepen. Canon doet hetzelfde met een eigen radiosysteem voor maximaal vijftien units.

Op vol vermogen doet een set van vier AA-batterijen ongeveer 330 flitsen, zoals bij de Godox TT685 II. Flits je op halve of kwart kracht, wat bij bounce-flitsen in een kamer vaak genoeg is, dan lopen die aantallen op tot ver boven de duizend. Een ingebouwde li-ionaccu zoals in de Godox V1 Pro haalt rond de 500 flitsen op vol vermogen. De kleine Meike MK-320 met twee AA-batterijen komt duidelijk lager uit en is bedoeld voor kortere sessies.